Waar gaat de WAS over?

De WAS omvat diverse onderwerpen:

  • Ketenaansprakelijkheid voor loon
  • Verplichting tot uitbetaling van het volledige minimumloon
  • Duidelijke loonstrook
  • Minimumloon giraal uitbetalen
  • Informatie uitwisseling tussen inspectie SZW, werkgevers- en werknemersorganisaties
  • Openbaarmaking inspectiegegevens
  • Vaststellen identiteit van niet- EU werknemer
  • Minimumloon voor stukloon, meerwerk en voor ZZP-ers

Wat wordt bedoeld met de ketenaansprakelijkheid voor verschuldigd loon?

Wanneer een opdrachtgever een bedrijf inhuurt om werk te verrichten of om arbeidskrachten ter beschikking te stellen, en dat bedrijf huurt ook weer een ander bedrijf in, ontstaat er een keten.

Wanneer de arbeidskracht van mening is dat hij niet het loon krijgt waarop hij recht heeft, kan hij naast zijn eigen werkgever ook  andere schakels in de keten aansprakelijk stellen en zelfs de opdrachtgever.

De schakels in de keten zijn 1 voor 1 aansprakelijk voor de betaling van het juiste loon. Net zolang tot de hoofdopdrachtgever aansprakelijk is. Dit wordt volgtijdelijke aansprakelijkheid genoemd. Als de werknemer u aansprakelijk stelt dan kan de rechter u veroordelen tot nabetaling van het verschuldigde loon. Voordat de rechter dat doet zal hij kijken of u niet meer had kunnen doen om de onderbetaling te voorkomen. Het WAS Certificaat kan u daarbij helpen. 

Wat wordt bedoeld met het verschuldigde loon?

Het loonbegrip is in het Burgelijk Wetboek niet gedefinieerd. Uit de rechtspraak van de Hoge Raad blijkt dat onder loon in de definitie van de arbeidsovereenkomst moet worden verstaan ‘de vergoeding door de werkgever aan de werknemer verschuldigd ter zake van de bedongen arbeid’. Vergoedingen van kosten gemaakt voor het werk, zoals de werkelijk gemaakte reis- en verblijfkosten, telefoon, eigen gereedschap ed. zijn geen loon.

De WAS schrijft voor dat het loon in ieder geval het wettelijk minimumloon en vakantietoeslag is. Maar, als er een algemeen verbindend verklaarde CAO is dan geldt het loon wat die CAO voorschrijft als minimumloon. 

Wat wordt bedoeld met de verplichting tot uitbetaling van het volledige minimumloon?

Werkgevers zijn verplicht om alle werknemers het minimumloon en vakantietoeslag volledig uit te betalen. Op het minimumloon mogen alleen volgens de wet verplichte of toegestane bedragen worden ingehouden. Voorbeelden hiervan zijn belastingen en premies.

Onder strikte voorwaarden is het wel mogelijk om de kosten van huisvesting (maximaal 25% van het minimumloon en zorgverzekering) in te houden. De werknemer moet daarvoor een schriftelijke volmacht aan de werkgever.

Wat wordt bedoeld met minimumloon bij stukloon, meerwerk en bij overeenkomst tegen beloning?

Vanaf 1 januari 2018 geldt de verplichting voor het betalen van het minimumloon ook voor werknemers die stukloon betaald krijgen of meerwerk leveren (overwerken). Zelfs voor alle werknemers waarmee geen arbeidsovereenkomst (maar werken op grond van een andere overeenkomst tegen beloning) is gesloten moeten minimaal het minimumloon en vakantiebijslag betaald worden.

Stukloon is loon dat per stuk afgeleverd werk wordt betaald. Bijvoorbeeld per bakje champignons of per vierkante meter schilderwerk. Werknemers moeten voor ieder gewerkt uur gemiddeld minstens het minimumloon verdienen als de werkgever hen stukloon betaalt.

Als werknemers extra uren werken (meerwerk) moet de werkgever de werknemers zo betalen dat zij gemiddeld minstens het minimumloon verdienen voor die gewerkte uren.

Met minimumloon bij overeenkomst tegen beloning wordt bedoeld dat ook alle mensen waarmee geen arbeidsovereenkomst is gesloten maar (bijvoorbeeld) een overeenkomst van opdracht of aanneming van werk, recht hebben op minimaal het minimumloon. Daarvoor gelden de volgende voorwaarden:
1. Het werk wordt persoonlijk (of met de hulp van gezinsleden) verricht;
2. Voor ten minste 3 maanden;
3. Gemiddeld 5 uur per week; en
4. Er wordt niet voor meer dan 2 opdrachtgevers gewerkt. 

Hoe ziet een WAS-inspectie eruit?

Voor opdrachtgevers en opdrachtnemers gelden andere eisen en voorwaarden waaraan moet worden voldoen om het WAS-certificaat te behalen en te behouden. Afhankelijk van het soort onderneming, kan de inspectie verschillen.

Inspecties bij opdrachtnemers worden uitgevoerd op basis van het controleprotocol WAS Compliance. Bij deze inspectie ligt de nadruk op het controleren of werknemers het verschuldigd loon betaald krijgen en of bij verdere uitbesteding en/ of het inlenen van personeel wordt voldaan aan een aantal bepalingen.

Bij inspecties bij opdrachtgevers wordt met name beoordeeld welke maatregelen de opdrachtgever zelf neemt op te zorgen dat het verschuldigd loon wordt betaald in de keten van arbeid. Er wordt in ieder geval getoetst op de volgende punten:

  • Hoe is de kennis van de WAS? (hiervoor kunt u vanaf januari 2018 onze
  • Training WAS-certificaat volgen)
  • Is er inzicht in de keten van opdrachtnemers en uitleners?
  • Zijn de contracten met opdrachtnemers en uitleners schriftelijk vastgelegd?
  • Worden risico beperkende maatregelen genomen zoals loonvalidaties of controle op de naleving van gestelde voorwaarden?
  • Hoe wordt gehandeld bij eventuele misstanden in de keten?

De stappen die bij tijdens de inspectie genomen worden, zijn als volgt:

  1. Voorwaarden aan de registratie van de onderneming: hierbij kunt u denken aan de inschrijving bij de Kamer van Koophandel, concernrelaties, loonheffingennummer en btw-nummer.
  2. Voorwaarden aan klachtenprocedures: hierbij kunt u denken aan welke procedures er binnen uw onderneming zijn afgesproken over de handelswijze wanneer er klachten komen van werknemers (van bijvoorbeeld onderaannemers of uitleners) over het loon.
  3. Voorwaarden aan contracten: hierbij kunt u denken aan afspraken die u maakt in de contracten met bijvoorbeeld onderaannemers of het uitleners op het terrein van naleving cao, het inschakelen van andere ketenpartijen, klachtenafhandeling, etc.
  4. Voorwaarden loonadministratie en naleving CAO: hierbij kunt u denken aan checks om vast te stellen dat uw eigen loonadministratie voldoet aan de wettelijke eisen en dat zekerheid kan worden verkregen dat werknemers van uw onderaannemer of het uitlener ook de cao naleeft.
  5. Voorwaarden tariefstelling: gekeken wordt of de gehanteerde tarieven dusdanig zijn dat het mogelijk is om daaruit financiële verplichtingen zoals het toepassen van het juiste loon en afdracht van belastingen mogelijk is.
  6. Overige voorwaarden: hierbij kunt u denken aan onderzoeken door Belastingdienst, FIOD, Inspectie SZW, etc.

Wanneer alles in orde is bevonden ontvangt de onderneming het WAS-certificaat van VRO Certification. Het certificaat kunt u delen met opdrachtgevers en relaties, ook kunt u dit bekendmaken op uw website.  

Wat zijn de verschillen tussen het SNA-keurmerk en WAS Compliance?

Controles voor het SNA-keurmerk en op WAS Compliance zijn wezenlijk verschillende controles. Zo zijn de doelen van de controles verschillend en worden andere onderwerpen gecontroleerd. Dit wordt hieronder verder toegelicht.

SNA-keurmerk:

Het doel van het SNA-keurmerk is het risico beperken dat de gecontroleerde onderneming:

  • zich voor een ander uitgeeft dan ze is;
  • geen tijdige, juiste en volledige afdracht van verschuldigde loonheffingen en/of omzetbelasting heeft verzorgd;
  • werknemers onder het minimumloon en de minimumvakantiebijslag betaalt;
  • gebruikmaakt van arbeidskrachten die niet gerechtigd zijn tot het verrichten van arbeid, wier identiteit niet is vastgesteld dan wel die een valse identiteit hebben aangenomen;
    aansprakelijk wordt gesteld of boetes oploopt uit een keten van in‐ en doorlenen of het uitbesteden van werk.

De volgende onderdelen worden voor het verkrijgen van het SNA-keurmerk gecontroleerd:

  • De identiteit van de onderneming
  • De personeelsadministratie
  • De loonadministratie 
  • De financiële administratie 
  • Het inlenen van personeel, het uitbesteden van werk en het werken met zzp’ers 
  • De naleving van de enkele aspecten van de cao voor uitzendkrachten (C1) en cao Vlees (C2)

WAS Compliance:
Het doel van WAS Compliance is het aantoonbaar maken van cao-naleving door de onderneming en het beperken van de risico’s voor opdrachtgevers in het kader van de Wet aanpak schijnconstructies (ketenaansprakelijkheid voor verschuldigd loon).

De volgende onderdelen worden gecontroleerd:

  • De naleving van toepasselijke arbeidsvoorwaarden (cao) door de onderneming; 
  • De overeenkomsten tussen de onderneming en opdrachtnemers op het bevatten van risico beperkende bepalingen

Overeenkomsten tussen het SNA-keurmerk en WAS Compliance
Het SNA-keurmerk toetst in principe niet op cao-naleving. Wel wordt getoetst of ondernemingen over een procedure (werkwijze) beschikken om relevante cao-lonen toe te passen.

Bij ondernemingen die de cao voor Uitzendkrachten of de cao Vlees toepassen, wordt getoetst of de vakantie- en verlofrechten juist worden toegepast. Bij ondernemingen die de cao Vlees toepassen wordt aanvullend getoetst op de juiste beloningen en loonsverhogingen.
De naleving van deze arbeidsvoorwaarden wordt ook getoetst bij controles op WAS Compliance.

Hoe kan ik een WAS-certificaat aanvragen?

Klik hier om direct een inspectie voor het WAS-certificaat aan te vragen. Na de aanvraag nemen wij zo snel mogelijk contact met u op om een afspraak te maken en de tarieven door te nemen. Ruim vóór de inspectie ontvangt u een checklist met inspectie-eisen zodat u nooit voor verrassingen komt te staan.

Heeft u andere vragen? Neem dan contact op via info@vro.nl of bel 088 - 8944001.

Waar kan ik meer informatie vinden over de WAS?

Meer informatie vindt u op de volgende pagina's:

Wet Aanpak Schijnconstructies: uitleg over verplichtingen inzake de WML

Ketenaansprakelijkheid voor loon (informatie voor werkgevers en opdrachtgevers)

Chain liability for wage; information for employers and clients

Aanpak schijnconstructies door de Inspectie SZW

FAQ WAS Protocol en Inspectie Bouwend Nederland